تبلیغات
شبکه ملی رسانه ها وارتباطات ایران - جامعه اطلاعاتی: پیشینه، پرسش‌ها، و ملاحظات ملی
   

 وبلاگ من ...

 3 وبلاگ من

 3 ایمیل من

 

وضعیت یا هو

 

[YahooOnline(1z4)]

 

 

لینکستان

 

 3 http://mahmoodspace.blogfa.com

 

 3 hajili.com

 

 3 کمیسیون علمی آموزشی

 

 3 نمایندگی شبکه در خراسان

 

 3 نشریه الکترونیکی موج

 

 3 شبکه مجازی سازمان های غیردولتی ایرانی

 

 3 پرتال فناوری اطلاعات

 

 3 جامعه اطلاعاتی ایران

 

 3 فناوری اطلاعات و ارتباطات

 

لینکدونی

 

آرشیو لینكدونی

 

جستجو

  

جستجو در بلاگ

 

آمار وبلاگ

 

بازدیدهای امروز : [cb:stat_today_view]

بازدید های دیروز : [cb:stat_yesterday_view]

كل مطالب : [cb:stat_total_post]

كل نظرها :

كل بازدید ها : [cb:stat_total_view]

 

.........................................

 

 

  <جامعه اطلاعاتی: پیشینه، پرسش‌ها، و ملاحظات ملی

 

نوشته : دکتر یونس شکرخواه

این مقاله در معرفی اجلاس جهانی سران درباره جامعه اطلاعاتی ابتدا با معرفی نشست‌های تداركاتی به پیشینه این ماجرا می‌پردازد و آنگاه با نگاهی به پرسش‌های دهگانه جهانی كه در این‌باره مطرح است، كمیته سازماندهی اجلاس مزبور را معرفی می‌كند

جامعه اطلاعاتی: پیشینه، پرسش‌ها، و ملاحظات ملی
این مقاله در معرفی اجلاس جهانی سران درباره جامعه اطلاعاتی ابتدا با معرفی نشست‌های تداركاتی به پیشینه این ماجرا می‌پردازد و آنگاه با نگاهی به پرسش‌های دهگانه جهانی كه در این‌باره مطرح است، كمیته سازماندهی اجلاس مزبور را معرفی می‌كند.
جامعه اطلاعاتی: پیشینه، پرسش‌ها، و ملاحظات ملی

یکشنبه ۲۲ تیر ۱۳۸۲

دکتر یونس شکرخواه

اشاره


این مقاله در معرفی اجلاس جهانی سران درباره جامعه اطلاعاتی ابتدا با معرفی نشست‌های تداركاتی به پیشینه این ماجرا می‌پردازد و آنگاه با نگاهی به پرسش‌های دهگانه جهانی كه در این‌باره مطرح است، كمیته سازماندهی اجلاس مزبور را معرفی می‌كند.


مقاله در ادامه با طرح عناصر و اصول جامعه اطلاعاتی و همچنین مفاهیم كلیدی مطروحه در آن به طرح پرسش‌هایی می‌پردازد كه نوع پاسخ‌دهی به آنها مبنای تصمیمات ملی قرار می‌گیرد. بخش پایانی این مقاله به جمع‌بندی و نتیجه‌گیری اختصاص می‌یابد.


اجلاس جهانی سران درباره جامعه اطلاعاتی WSIS 1 قرار است طی دو مرحله برگزار شود: 


مرحله اول: دهم تا دوازدهم دسامبر 2003 (19 تا 21 آذر 1382) كه این مرحله در ژنو سوئیس برگزار خواهد شد.


مرحله دوم: این مرحله از 16 تا 18 نوامبر 2005 در تونس برگزار می‌شود و دولت تونس میزبان آن است.


پیشینه


برای برپایی اجلاس جهانی سران درباره جامعه اطلاعاتی تاكنون دو نشست تداركاتی برگزار شده است كه با یك نشست تداركاتی سوم دنبال خواهد شد.


نشست اول: PrepCom 1


در اولین نشست كمیته تداركاتی اجلاس جهانی سران درباره جامعه اطلاعاتی2 كه طی روزهای اول تا پنجم ماه جولای سال 2002 برگزار شد (10 تا 14 تیر 1381)، بیش از 950 شركت كننده از سراسر جهان به نمایندگی از 142 دولت عضو و به نمایندگی از نهادهای بین‌المللی مجامع اقتصادی و نهادهای مدنی شركت داشتند. نخستین نشست كمیته تداركاتی كه به PrepCom-1 موسوم شد در ژنو برگزار شد.


نشست دوم: PrepCom 2


دومین نشست كمیته تداركاتی اجلاس سران نیز در ژنو برگزار شد3 در این نشست كه طی روزهای 17 تا 28 فوریه سال 2003 برگزار شد (28 بهمن تا 9 اسفند 1381)، بیش از 1500 شركت كننده به نمایندگی از 146 كشور حضور یافتند كه این بار نیز نمایندگان آژانس‌های بین‌المللی و نهادهای اقتصادی و مدنی در آن حضور یافتند. نشست دوم به دو سند كاری نیز دست یافت: پیش ‌نویس بیانیه4 و برنامه عمل5 


نشست سوم: PrepCom 3


نشست سوم كمیته تداركاتی اجلاس سران6 هنوز برگزار نشده است. قرار است این نشست طبق برنامه از قبل تعیین شده در روزهای پانزدهم تا بیست و ششم ماه سپتامبر سال 2003 در ژنو برگزار شود. 


كنفرانس‌های منطقه‌ای: 


علاوه بر نشست‌های كمیته تداركاتی اجلاس سران تاكنون در ارتباط با مرحله اول یعنی اجلاس ژنو (2003) پنج كنفرانس منطقه‌ای7 برگزار شده است. همه این كنفرانس‌ها تا پیش از تشكیل PrepCom -2 برگزار شدند عبارتند از: 


1. باماكو(مالی ): كنفرانس منطقه‌ای آفریقا ( 25 تا 30 مه 2002) 


2. بخارست(رومانی): كنفرانس منطقه‌ای پان اروپایی ( 7 تا 9 نوامبر 2002) 


3. توكیو (ژاپن ): كنفرانس منطقه‌ای آسیا – اقیانوس آرام (13 تا 15 ژانویه 2003) 


4. با وارو (جمهوری دومینكن): كنفرانس منطقه‌ای آمریكای لاتین و حوزه كارائیب (29تا 31 ژانویه 2003) 


5. بیروت (لبنان): كنفرانس تداركاتی آسیای غربی (4 تا 6 فوریه 2003) 


كنفرانس‌های مرتبط: 


علاوه بر پنج كنفرانس منطقه‌ای فوق، كنفرانس‌های مرتبط دیگری نیز در ارتباط با اجلاس جهانی سران درباره جامعه اطلاعاتی برگزار شده است.


- بیشكك (قرقیزستان) 9 تا 12 سپتامبر 2002 


- مسكو (روسیه) 23 تا 24 اكتبر 2002 


این كنفرانس‌هاتحت عنوان كنفرانس فرعی منطقه‌ای بیشكك – مسكو برگزار شد8 


- پوینته اكس پیمنتر (موریتانی ) 3 تا 5 آوریل 2003 شاهد كنفرانسی تحت این عنوان بود: كنفرانس دسترسی همگانی به تكنولو‌ژی‌های ارتباطی - اطلاعاتی9 


- قاهره (مصر ) 16 تا 18 ژوئن 2003 شاهد برپایی كنفرانس منطقه‌ای پان عربی پیرامون اجلاس جهانی سران درباره جامعه اطلاعاتی بود10 


دو برنامه آینده: 


برنامه‌های دیگری نیز تا 31 مه 2003 (10 خرداد 82 ). در راه است كه از جمله آنها می‌توان به مواردی چون تكمیل كردن پیش‌نویس بیانیه اصول11 و تكمیل كردن پیش‌نویس برنامه عمل12 اشاره كرد.


پرسش‌های دهگانه جهانی: 


اجلاس سران جهان درباره جامعه اطلاعاتی با پرسش‌هایی همراه است كه حتی آغاز‌گر آن می‌تواند این پرسش باشد كه اصلاً چرا سران كشورهای جهان می‌خواهند درباره جامعه اطلاعاتی تشكیل جلسه بدهند؟ 


سایت اینترنتی اتحادیه بین‌المللی ارتباطات دوربرد (ITU) كه میزبان مقولات مربوط به اجلاس جهانی سران درباره جامعه اطلاعاتی است13 در بخش سئوالات مطروحه در قبال این اجلاس پرسش‌هایی را مطرح می‌كند و به آنها پاسخ می‌دهد. این پرسش‌ها و پاسخ‌ها یشان از این قرار است: 




1. چرا سران جهان باید در مورد جامعه اطلاعاتی گرد هم آیند؟ 


یك تغییر بنیادین در حال تحقق است و آن انتقال از جامعه صنعتی به "جامعه اطلاعات پایه "14 است. این انقلاب اطلاعاتی بر نحوه زیست، آموزش، كار و تعامل دولت‌ها با جامعه مدنی تأثیر خواهد گذاشت. اطلاعات، یك ابزار پرقدرت در توسعه اقتصادی و اجتماعی است و این اجلاس فرصت بی‌نظیری را برای تمام بازیگران كلیدی فراهم ساخت تا فعالانه در پر كردن شكاف‌های دیجیتال و دانش وارد عمل شوند. مرحله اول اجلاس در ژنو، بینش و طرح عمل مشتركی را فراهم خواهد ساخت تا بر مبنای آن نحوه مواجهه با چالش‌های نوین برخاسته از جامعه‌اطلاعاتی مشخص شود. در این رابطه، توجه ویژه‌ای به یافتن راههایی اختصاص خواهد یافت كه از طریق آنان بتوان شكاف بین "داراها " و "ندارها" را در دسترسی به شبكه‌های اطلاعاتی و ارتباطی جهان پر كرد.


مرحله دوم یعنی اجلاس تونس به ارزیابی دوباره این طرح‌ها خواهد پرداخت و در صورت ضرورت، اقدامات تازهتری را در دستور كار قرار خواهد داد.




2. شكاف‌‌های دیجیتال و دانش دقیقاً به چه معنا هستند؟ 


این دو اصطلاح یعنی شكاف دیجیتال و شكاف دانش15 به جوامع تقویت شده با تكنولوژی16 و به جوامع از تكنولوژی دریغ شده17 اشاره می‌كنند. جهان رو به توسعه و اقتصاد‌های در حال گذار بیشترین بخش شكاف‌های دیجیتال و دانش را تشكیل می‌دهند. این در حالی است كه شكاف بین كسانی كه به اینترنت دسترسی دارند و كسانی كه فاقد آن هستند، در سطح جهان كماكان روبه گسترش است.




3. چه كسانی دست‌اندركار سازماندهی این اجلاس جهانی هستند؟ 


این اجلاس ریشه در ابتكار اتحادیه بین‌المللی ارتباطات دوربرد (ITU) در سال 1998 دارد و این هنگامی بود كه در كنفرانس اتحادیه مزبور در سال 98 اعلام شد شكاف اطلاعاتی بین داراها و ندارها رو به افزایش است و این در حالی است كه ابزارهای ارتباطی دوربرد به طور همزمان بطرز فزایند‌ه‌ای در سطوح فرهنگی، اجتماعی و سیاسی نقش مهم‌تری را به عهده گرفته‌اند.


در این هنگام، سازمان ملل بر ضرورت ایجاد همكاری و هماهنگی بین ابتكارات ملی و جهانی در راستای تقویت نقش تكنولوژی‌های ارتباطی و اطلاعاتی در توسعه تأكید ورزید و با تصویب یك قطعنامه، از اتحادیه بین‌‌المللی ارتباطات دوربرد خواست تا نقش پیشتازانه‌ای را در تدارك یك اجلاس سران بر عهده گیرد.


مجمع عمومی سازمان ملل نیز بر برپایی این اجلاس به عنوان یك ابزار مهم در جهت دستیابی به اهداف بیانیه‌هزاره سازمان ملل تأكید ورزید. اجلاس هزاره سازمان ملل نیز قبلاً بر نقش كلیدی مشاركت دولت‌ها، آژانس‌های دوجانبه و چند‌جانبه و توسعه، بخش خصوصی، جامعه مدنی و سایر طرفین مرتبط در تبدیل تكنولوژی‌های ارتباطی و اطلاعاتی به مولفه‌ای از توسعه پایدار تاكید كرده بود.


اتحادیه بین‌المللی ارتباطات دوربرد با تكیه بر تخصص علمی، فنی، اقتصادی و برنامه‌ریزی درواقع آژانس پیشتاز سازمان ملل در كمك به سران جهان، بخش خصوصی و سازمان‌های غیر دولتی به حساب می‌آید تا بتوانند دیدگا‌ههای خود را فرموله كرده و سپس آنها را با بهره‌گیری از تكنولوژی‌های ارتباطی و اطلاعاتی در جهت اتصال جوامع حاشیه‌ای به جامعه اطلاعاتی به اجرا درآورند.


4. آیا این اجلاس صرفاً اجلاس دولت‌ها‌ست؟ 


این نخستین اجلاس جهانی درباره جامعه اطلاعاتی است كه برای درگیر كردن فعالانه جامعه جهانی طراحی شده است. این اجلاس در واقع معرف بالاترین میزان تعهد سیاسی برای شكل‌دهی جهانی به آینده جامعه‌اطلاعاتی است كه می‌كوشد بر روی شكاف‌های دیجیتال و دانش پل بزند.در این اجلاس نمایندگان دولت‌ها، بخش خصوصی، جامعه مدنی و رسانه‌ها در بالاترین سطح ممكن حضور می‌یابند. 


5. ژنو 2003 و تونس 2005 چه نتایجی به بار خواهند آورد؟ 


این اجلاس ها یك اراده آشكار سیاسی و یك طرح ملموس برای اقدام را به نمایش خواهند گذاشت.مضامین اجلاس‌ها آنقدر گسترده خواهد بود تا بتواند نگرش‌های جامعه را در قبال مسائل مطروحه به مشاركت بكشاند، اما در عین حال همین مسائل به طرزی كاملاً شفاف و آشكار ارائه می‌شوند تا امكان تمركز، بحث و بررسی بر روی آنها وجود داشته باشد.


اصلی‌ترین مسائلی كه مورد بحث قرار می‌گیرد عبارتند از: 


زیرساخت‌های ارتباطی و اطلاعاتی و هزینه‌های آنها، دسترسی برابر در اقتصاد جهانی دیجیتال، خدمات و كاربری‌ها با توجه به كاربردآنها در عرصه‌های اقتصادی، انتقال دانش، توسعه فرهنگی و اجتماعی، حمایت از مصرف كنندگان، حریم خصوصی، امنیت و اخلاق، محتوا، تنوع فرهنگی و حق ارتباط18 




6. تكنولوژی‌های ارتباطی و اطلاعاتی چه نقشی در توسعه اقتصادی و اجتماعی می‌توانند ایفا كنند؟ 


شكاف دیجیتال باعث بروز شكاف دانش در بین داراها و ندارهای اطلاعاتی شده است و این امر باعث شده است تا ندارهای اطلاعاتی بطرزی بالقوه در معرض نوع تازه‌ای از بی‌سوادی19 قرار بگیرند.


شكاف دیجیتال نه تنها به فقر دانش و اطلاعات دامن می‌زند، بلكه فرصت‌های رشد اقتصادی و توزیع ثروت را نیز محدود می‌سازند. اما از دیگر سو، تكنولوژی‌های ارتباطی و اطلاعاتی باعث ایجاد شبكه‌های اجتماعی و اقتصادی در بین افراد و جوامع می‌شوند. قدرت این شبكه‌ها نیز در اینجا نهفته است كه به گروههای گوناگون اجازه می‌‌دهند تا با یكدیگر ارتباط برقرار كرده و از اطلاعات و دانش یكدیگر كه برای توسعه اجتماعی – اقتصادی آنها مفید است بهره‌مند شوند.


بازرگانان و كارآفرینان هم از طریق فرصتهایی كه تكنولوژی‌های ارتباطی واطلاعاتی در اختیار آنها قرار می‌دهند، سود می‌‌برند، چرا كه با استفاده از این تكنولوژی‌ها، تجارت خود را در سطوحی ملی، منطقه‌ای و جهانی دنبال می‌كنند.


علاوه بر این، تكنولوژی‌های ارتباطی و اطلاعاتی، خدمات آموزشی و بهداشتی را نیز از جنبه كارایی بهبود می‌‌بخشد چرا كه مردم می‌توانند از نقاط مختلف به آنها دسترسی داشته باشند.


7. نقش تكنولوژیهای ارتباطی و اطلاعاتی در اداره موثر‌تر امور چگونه خواهد بود؟ 


تكنولوژیهای ارتباطی و اطلاعاتی، جوامع ایزوله و در حاشیه قرار گرفته را قادر می‌سازند تا در جامعه جهانی، صدای خودشان را داشته باشند و این امر صرفنظر از جنسیت و یا مكان زندگی آنان به وقوع می‌پیوندد. این تكنولوژیها به ایجاد تعادل در قدرت و مناسبات تصمیم‌گیری چه در سطوح داخلی و چه بین‌المللی كمك می‌كنند.


این تكنولوژیها باعث می‌شوند تا ابزارهای بنیادین یك اقتصاد دمكراتیك از طریق دستیابی به اطلاعات و شفافیت تقویت شوند.




8. آیا اجلاس سران تعریفی جهانی و مدرن از جامعه اطلاعاتی ارائه خواهد كرد؟ 


اجلاس جهانی سران فرصتی بی‌نظیر برای همه طرفین اصلی و ذینفع به وجود خواهد آورد تا دیدگا‌ه و درك مشتركی از جامعه اطلاعاتی را ارائه كنند و یك طرح اقدام استراتژیك را كه این دیدگاه و بینش را به سود همه بشریت درك كند، تهیه‌ نمایند.




9. چه رابطه‌ای بین این اجلاس با سایر ابتكارات قبلی نظیر نیروی ضربت سازمان ملل برای تكنولوژیهای ارتباطی و اطلاعاتی20 نیروی دات هشت كشور صنعتی21 و یا ابتكار فرصت دیجیتال22 وجود دارد؟ 


این اجلاس در واقع با ایجاد یك سكوی منحصر به فرد و با تمركز كلیه ابتكارات در گستره تكنولوژیهای ارتباطی و اطلاعاتی و توسعه اقتصادی و انسانی، اتحادیه بین‌المللی ارتباطات دوربرد را در یك موقعیت ممتاز تاریخی قرار می‌دهد.


كارهایی كه قبلاً توسط اتحادیه بین‌المللی ارتباطات دوربرد صورت گرفته و همچنین پروژه‌های نیروی ضربت سازمان ملل برای تكنولوژیهای ارتباطی و اطلاعاتی، كشورهای گروه هشت صنعتی و یا ابتكار فرصت دیجیتال و سایر طرح‌ها و پروژه‌های بین‌المللی می‌توانند برای نخستین بار به نیرو‌هایی بپیوندند كه امكان كسب تعهد واقعی از بالاترین سطوح سیاسی، در جهان توسعه یافته و رو به توسعه را دارند.




10. پشتیبان مالی اجلاس كیست؟ 


هزینه‌ها را كشورهای میزبان می‌پردازند و همچنین شركای بخش‌های خصوصی و عمومی. ایجاد جامعه اطلاعاتی با فرصت‌های برابر، بازگشت سرمایه را به طرزی مهم برای شركای بخش‌های خصوصی و عمومی در جهان‌های توسعه یافته و روبه توسعه امكان پذیر می‌سازد.


سازماندهی اجلاس


از دیگر سو برپایی اجلاس جهانی سران درباره جامعه اطلاعاتی توسط یك كمیته عالی دنبال شده است كه در آن روسای این نهادها حضور دارند: 


اتحادیه بین‌المللی ارتباطات دوربرد(ITU)، یونسكو(UNESCO)، سازمان جهانی مالكیت‌های معنوی(WIPO اتحادیه جهانی پست(UPU)، سازمان بهداشت جهانی(WHO)،سازمان خواربار كشاورزی(FAO)، سازمان جهانی مهاجرت(IMO)، سازمان جهانی كار(ILO)، برنامه عمران ملل متحد(UNDP)،برنامه محیط زیست سازمان ملل(UNEP)، كمیساریای عالی امور پناهندگان(UNHCR)، سازمان جهانی هواشناسی(WMO)، سازمان توسعه صنعتی سازمان ملل(UNIDO)، آژانس بین‌المللی انرژی اتمی(IAEA)، سازمان بین‌المللی هوانوردی غیر نظامی(ICAO)، كنفرانس سازمان ملل در خصوص تجارت و توسعه(UNCTAD)، دبیر كل سازمان تجارت جهانی(WTO) و رئیس بانك جهانی.


ضمنا ریاست كمیته سازماندهی اجلاس هم بر عهده دبیركل اتحادیه بین‌المللی ارتباطات دور برد است.




عناصر و اصول جامعه اطلاعاتی


طبق یك سند موجود در سایت ITU كه تحت عنوان عناصر و اصول جامعه اطلاعاتی23 از سوی كلادیا ساروكو24 تهیه شده است، عناصر و اصول جامعه اطلاعاتی با محورهای زیر طبقه‌بندی و معرفی شده‌اند: 




مقدمه: 


1. بینش25 مشتمل بر سرویس و دسترسی جهانی، برابری فرصت‌ها، تنوع محتوا، آزادی بیان و آزادی دسترسی


2. دسترسی: مطمئن، مقرون به صرفه و امن كه مشتمل بر این مقولات است، ایجاد زیر ساخت‌های همگرا، مرتبط و قابل مدیریت، تقویت برنامه‌های مرتبط با محیط زیست از نظر قانونگذاری، سرمایه‌گذاری خصوصی، همكاری منطقه‌ای، انتقال تكنولوژی، حمایت حقوقی از كاربران و اپراتورها از نظر حقوق مالكیت معنوی و حریم خصوصی و امنیت داده‌ها.


3. كاربردها26: مشتمل بر تجارت الكترونیك، آموزش الكترونیك، بهداشت الكترونیك، حكومت الكترونیك و تكنولوژیهای ارتباطی و اطلاعاتی چند منظوره.


4. ساختن جامعه آینده: كه در این بخش بر ضرورت ایجاد بینش مشترك و درك مشترك پیرامون ضرورت نیل به جامعه اطلاعاتی بحث می‌شود.


البته اتحادیه بین‌المللی ارتباطات دوربرد در مقدمه سند عناصر و اصول جامعه اطلاعاتی، به صراحت اعلام می‌كند كه این سند یك سند رسمی مربوط به فرایند برپایی اجلاس جهانی سران درباره جامعه اطلاعاتی نیست و با این تصریح در واقع روشن می‌شود كه مفهوم جامعه اطلاعاتی به مثابه یك مفهوم در حال گذار، متضلع و چند معنایی می‌تـواند برای هر كشور مفهوم ویژه‌ای داشته باشد، مفهومی كه در عین حال ممكن است اشتراكاتی نیز با مفاهیم مورد نظر سایر كشورها داشته باشد. برخی از ساز‌ه‌های جامعه اطلاعاتی كه تا حدودی در قبال آنها توافق نسبی وجود دارد می‌تواند به گونه زیر مطرح شود.


اطلاعات: عنصر ساختاری و حاوی نظام‌های اقتصادی، اجتماعی و...


شبكه اطلاع رسانی27: ساختاری كه مناطق مختلف دارای اطلاعات را توسط ابزارهای دوربرد ارتباطی به یكدیگر مرتبط می‌سازد و باعث پردازش، جابجایی و ذخیره اطلاعات می‌شود.


نظام اطلاع رسانی28: كه در واقع مجموعه‌ای سازمان یافته از مجموعه‌های دیگر است و قابلیت‌های اجتماعی دارد و به عبارت بهتر این قابلیت از نظر بازدهی اجتماعی كاملاً قابل اندازه‌گیری است.


تكنولوژی اطلاعات29: این نوع تكنولوژیها كه در اصل آمیزه‌ای از سخت‌افزارها و همچنین نرم افزارهای رسانه‌ای و شبكه‌ای هستند، اصلی‌ترین حامل‌های تولید، گردآوری، مخابره، نمایش و انباشت اطلاعات به حساب می‌آیند.


تكنولوژی عصر اطلاعات30: این هم یك مفهوم رایج دیگر است كه به طیف وسیعی از تكنولوژی‌های مستقلی اطلاق می‌شود كه وقتی در ارتباط با یكدیگر قرار می‌گیرند یك شبكه اطلاعاتی ایجاد می‌كنند و همانطور كه می‌دانید شبكه‌های اطلاع رسانی باید از یك زیر ساخت اولیه مشتمل بر كامپیوتر، لینك‌های ارتباطی و هسته‌های سوئیچینگ و محتوای اطلاعاتی برخوردار باشند. 


زیرساخت‌اطلاعاتی31: این هم یكی دیگر از مفاهیم بزرگ و مطرح در مباحث مربوط به جامعه اطلاعاتی است. هر گاه در ادبیات جامعه اطلاعاتی بحث زیرساخت اطلاعاتی به میان می‌آید به این معناست كه بحث شبكه‌های ارتباطی دوربرد و همچنین نظام‌های اطلاع رسان در میان است و در واقع مفهوم زیرساخت اطلاعاتی به آمیزه شبكه‌های دوربرد ارتباطی و نظام‌های اطلاع رسان اشاره دارد. البته عده‌ای هم معتقدند كه این آمیزه مورد بحث باید در یك سطح ملی شكل گرفته باشد یا اینكه آمیزه‌ای از سیستم‌های داخلی باشد كه در ادغام با یكدیگر یك زیر ساخت ملی اطلاعاتی را ایجاد كرده باشند.


اما به نظر می‌رسد آنچه می‌تواند یك نوع اختلال معنایی یا برداشت‌های متفاوتی بیافریند مربوط به مقولات پیش‌گفته نیست، مشكل هنگامی ایجاد می‌شود كه بخواهیم تكنولوژیهای عصر اطلاعات یا همان IAT را در فرایند‌های گوناگون توسعه به كار بگیریم. در این حالات هر كشوری ممكن است به شیوه ویژه خود به دنبال كاربرد IAT در برنامه‌های ملی خود باشد. 


زاویه ملی: 


ممكن است آنچه كه برای یك ملت رویایی شیرین است برای ملتی دیگر كابوسی هولناك باشد.


اینترنت یك مثال ملموس است. این بزرگترین دستاورد ارتباطی بشر، قرار بود و هست كه فرصت‌هایی برابر بیافریند تا جامعه جهانی به جامعه‌ای علم پایه‌تر برسد، اما طلیعه تجاری شدن زمین و زمان در اینترنت، جمع بی‌شماری را نگران ساخته است و اگر اینترنت را ستون فقرات جامعه اطلاعاتی به حساب‌آوریم شاید كلیدی ترین پرسش به این صورت مطرح شود: جامعه اطلاعاتی چه كسانی؟ 


این پرسش هنگامی جنبه جدی‌تری و حیاتی‌تری به خود می‌گیرد كه به یاد آوریم كه اجلاس جهانی سران درباره جامعه اطلاعاتی اصلی‌ترین هدف خود را ایجاد بینش و درك مشترك در قبال جامعه اطلاعاتی اعلام كرده است.


چه كسانی به مفهوم جامعه اطلاعاتی شكل خواهند داد؟ چه كسانی مفاهیم از پیش ساخته‌ای در این باره دارند؟ چه كسانی بازیگران فعال‌تر این عرصه هستند؟ سرمایه و سوداگری در این میان چه سهمی از این جامعه را می‌خواهد؟ جهانی سازی یا تكثرگرایی كدامیك بر فضای جامعه اطلاعاتی غالب خواهند شد؟ جایگاه حقوق بشر، اخلاق و كرامت انسانی در این جامعه اطلاعاتی چگونه تعریف خواهد شد؟ مفهوم حقوق ارتباطی32 به مثابه جانمایه اكثر تئوری‌های ارتباطی چگونه تبیین و تأمین خواهند شد؟ چه كسانی شبكه‌های اطلاع رسانی را خواهندساخت؟ چه كسانی مالك این شبكه‌ها خواهند شد؟ توزیع دانش چگونه و با چه نوع دروازه‌بانی همراه خواهد شد؟ دانش برخاسته از پردازش اطلاعات چگونه در راستای نیل به اهداف جوامع گوناگون به كار گرفته خواهد شد؟ محدودیت‌ها و تسهیلات چنین كاربرد‌‌هایی چیست؟ 


همانگونه كه می‌بینید هنوز پرسش‌های فراوانی در مورد جامعه اطلاعاتی وجود دارد كه برای هر ملتی می‌تواند متفاوت باشد و درعین حال پاسخ‌های ملی خاص خود را طلب كند. 


تكفا و شورای عالی اطلاع رسانی: 


دست‌اندركاران امور ارتباطی در ایران در حال حاضر طرحی به نام توسعه و كاربرد فن‌آوری اطلاعات تهیه كرده‌اند كه به اختصار ”تكفا“ نامیده می‌شود كه به نوعی با استفاده از تجارب مربوط به برنامه‌های صنعت الكترونیك ـ كه پس از انقلاب در شورای عالی اطلاع رسانی و یكی از محورهای برنامه توسعه كشور و دولت آقای خاتمی و دولتهای آقایان میرحسین موسوی و هاشمی رفسنجانی طرف توجه قرار گرفت ـ تهیه شده است. طرح تكفا با مطالعه قوت و ضعف‌های حوزه ارتباطات و كامپیوتر و در واقع با گذار از اندیشه مبتنی بر IT به حوزه ICT تا حدود زیادی به برنامه حركت ایران به سوی جامعه اطلاعاتی تبدیل شده است.


مهندس نصر‌الله جهانگرد معاون وزارت ارتباطات در حوزه توسعه و برنامه ریزی و دبیر شورای عالی اطلاع رسانی در گفتگویی در اشاره به طرح تكفا می‌گوید:


 

نوشته شده توسط مدیریت در  شنبه 7 آبان 1384  و ساعت 03:10 ق.ظ

   ویرایش شده در - ساعت-

 

() نظر

 


  مطالب پیشین ..

 3 حمایت گسترده از کنفرانس بانکداری الکترونیکی [بانکداری الکترونیک]

 3 7 گام اساسی برای موفقیت برنامه‌ها در روابط عمومی

 3 زنان و توسعه ، وبلاگ و قدرت

 3 اولین کارگاه تخصصی "جنبه های الگوریتمی و اقتصادی، سیستم های شبکه ای و اینترنتی

 3 گزارش عملکرد سال ۱۳۸۴ وبلاگ

 3 مدیریت منابع انسانی

 3 کتاب های تازه: ترجمه متون یونسکو درباره جامعه اطلاعاتی

 3 واقعیت هاى ارتباطات غیركلامى

 3 فعالیتهای WSIS درسال 2006 نیز ادامه خواهد یافت

 3 سرزمین هایی با مرزهای شیشه ای (نقدی بر امپریالیسم رسانه ای)

 3 امپریالیسم فرهنگی در اینترنت

 3 وبلاگ رسانه ای كوچك حامل تحول

 3 اینترنت در ایران

 3 فناوری اطلاعـات، رویكردی نوین در اشتغال زایی

 3 روش های نامشروع روابط عمومی در جهان